W naszych czasach modlitwa przed posiłkiem nie jest już tak powszechna, jak kiedyś. Już od dawna wielu ludzi nie jest religijnych, a często rezygnują z modlitwy także ludzie wierzący. Wielu jednak osobom głośna modlitwa przy stole ciągle jest potrzebna.
Uważna pani domu dostrzeże, że religijny gość chciałby odmówić krótką modlitwę dziękczynienia. Nie da ona sygnału do zaczęcia jedzenia, widząc, że jej gość pochyla głowę i składa ręce. Gość ze swej strony powinien się starać nie przeszkadzać innym i odmawiać modlitwę w myśli. Natomiast sytuacja jest inna na przyjęciu z okazji jakiegoś chrześcijańskiego święta, w którym może brać też udział duchowny, udzielający błogosławieństwa przy stole. Tutaj gość niewierzący może milczeć, nie musi wcale brać udziału w głośnej modlitwie. Jeżeli natomiast do rytuału należy podawanie sobie ręki przez wszystkich, nie można się z tego wyłamywać.

Na przyjęciach urządzanych w domu istnieje zwyczaj stawiania na stole waz i talerzy; goście sami nakładają sobie potrawy. Muszą przy tym zachować umiar: nie nakładać dużo, ale też nie przesadnie mało. Należy zjeść wszystko, co nałożyło się sobie na talerz. Dawniejszy zwyczaj zostawiania czegoś na talerzu, jest dziś zupełnie nieaktualny. Można to zrobić jedynie wtedy, gdy np. w restauracji dostało się pełny talerz i nie jest się w stanie opróżnić go.

Można, ale jak najuprzejmiej i uzasadniając odmowę. Coraz więcej osób cierpi na uczulenia. Oczywiście nie mogą oni skorzystać z potraw, których ich organizm nie toleruje. I dawniej, i dziś odbierano i odbiera się jako niegrzeczną odmowę, wyrażoną słowami „tego mi nie wolno!”
Jeżeli gość tylko niezbyt lubi daną potrawę, ten jeden jedyny raz powinien spróbować przezwyciężyć swoją niechęć.
Przyjmując zaproszenie na przyjęcie obecnie można już zawiadomić zapraszającego o swoich dolegliwościach, wyłączających pewne potrawy z naszej diety. Nikogo nic urazi uprzejme stwierdzenie: „Dziękuję bardzo za zaproszenie, ale proszę mi darować, że nie mogę jeść poziomek”.

Dowodem zaś uprzejmości ze strony gospodarzy jest pytanie, czy podanie jakiejś potrawy spotka się z ogólną aprobatą: „Proponuję japoński przysmak z surową rybą i glonami, czy chcielibyście spróbować?”

Dawniej uważano za niestosowne dopytywanie się przy stole o przyprawy lub sól. Obecnie uznaje się fakt, że ludzie mają różny smak. To, co jednemu wydaje się bardzo słone lub ostre, dla innego jest mdłe. Dlatego stawia się na stole sól, pieprz lub inne przyprawy zachęca do używania ich. Podobnie jak dawniej, doprawianie potrawy przed spróbowaniem jej jest uznawane za nieuprzejmość.

„Dwudziestopięcioletni Stanisław Męski poznał na przyjęciu 22-letnią Irenę Damską. Mówią do siebie: „Pani”, „Panie”. W miarę upływu czasu on uznaje ją za sympatyczną i prosi o pozwolenie na zwracanie się bardziej bezpośrednio: „Czy mogę zwracać się do Pani Ireno?” Odpowiedź: „Oczywiście, z chęcią, panie Stanisławie!”. Nie potrzeba do tego uścisku dłoni. We współczesnym rozumieniu dziewczyna ma także prawo okazać sympatię miłemu jej chłopcu: „Stasiu, nazywaj mnie po prostu Irką!”. Drobny przejaw kobiecej inicjatywy.
Przykład ten unaocznia, to co zostało powiedziane w rozdziale wprowadzającym.

Zmiana sposobu myślenia i rozwaga są potrzebne także - a może przede wszystkim, w sprawach dotyczących zachowania. Fakt, że opisana scena byłaby obecnie uważana za archaiczną, wcale nie znaczy, że mamy się skarżyć na upadek obyczajów. Oznacza jedynie to, że społeczność nie jest tworem statycznym, ale żyjącym organizmem, ulegającym różnym wpływom i zgodnie z tym stale się zmieniającym.